Ở Nghĩa trang Monumentale di Staglieno tại Genova có một pho tượng khiến người ta gần như quên rằng mình đang đứng trước một ngôi mộ. Một thiên thần nữ nằm đổ dài trên cỗ quan tài đá, đôi cánh buông xuống, một tay che lấy khuôn mặt, cánh tay còn lại rũ ra ngoài mép như thể mọi sức lực đã cạn.
Đây là mộ của gia đình Ribaudo, do nhà điêu khắc Onorato Toso thực hiện khoảng năm 1910. Khối đá cẩm thạch trắng được xử lý rất mềm: lớp áo mỏng ôm thân, bàn tay rơi tự nhiên, đôi cánh trải dài trên nắp mộ. Tư thế ấy gần như không còn vẻ trang nghiêm quen thuộc của tượng thiên thần nghĩa trang. Nó giống một cơ thể vừa bị nỗi đau đánh quỵ.
Phần quan tài phía dưới lại mang họa tiết gợi phong cách Tân Ai Cập, tạo ra một tương phản lạ: hình học nặng nề, cổ xưa ở bên dưới và một thân người mong manh, bất lực ở phía trên. Chính sự đối lập ấy làm tác phẩm trở nên ám ảnh. Trang giới thiệu chính thức của Staglieno mô tả hình tượng này như một thiên thần bị tước đi khả năng bay, hoàn toàn chìm trong tuyệt vọng.
Gần bảy mươi năm sau, bức tượng bước sang một đời sống khác. Năm 1978, nhiếp ảnh gia Bernard Pierre Wolff chụp pho tượng tại Staglieno. Một trong những tấm ảnh sau đó được sử dụng cho bìa bản 12-inch của “Love Will Tear Us Apart” của Joy Division năm 1980. Sự thật này thường bị nhầm với bìa album Closer: Closer dùng hình mộ gia đình Appiani, còn thiên thần Ribaudo thuộc “Love Will Tear Us Apart”.
Sự trùng hợp khiến hình ảnh càng nặng hơn: bài hát nói về một tình yêu đang rạn vỡ, còn thiên thần của Toso nằm đó như đã đi qua tận cùng của mất mát. Không cần nước mắt, không cần cử chỉ kịch tính, chỉ một bàn tay che mặt và đôi cánh không còn nâng nổi cơ thể.
Hơn một thế kỷ sau khi được tạc, pho tượng vẫn giữ nguyên sức hút vì nó diễn tả đau buồn theo cách rất con người: mệt mỏi, câm lặng và gần như không còn khả năng chống đỡ.
#Staglieno #Genova #Genoa #Ribaudo #OnoratoToso #FallenAngel #JoyDivision #LoveWillTearUsApart #ItalianSculpture #CemeteryArt #Italy #ArteItaliana



